Westerny, czyli historie o podboju Dzikiego Zachodu, kolonizacji niezbadanych stepów Nowej Ziemi, walkach z Indianami rozpalały wyobraźnię widzów na całym świecie. Gatunek ten przechodził różne przeobrażenia i ewoluował od klasycznej formuły, z wyraźnie zaznaczonym podziałem na dobro i zło (widocznym nawet w kolorach kapeluszy), przez antywestern próbujący odkłamywać fałszywy obraz kolonizacji Indian, po realizowane w Europie niskobudżetowe „spaghetti westerny”, niemiecko-jugosłowiańską serię o Winnetou, czy znakomitego czechosłowackiego „Lemoniadowego Joe”. Western jako gatunek zachwycał całe pokolenia młodych widzów, tworzył kanon klasycznych westernowych postaci z samotnym mścicielem, nieprzekupnym szeryfem czy pozbawionymi morale koniokradami.

Dyliżans (Stagecoach) reż. John Ford, USA 1939

Zdarzenie w Ox-Bow (The Ox-Bow Incydent) reż. William A. Wellman, USA 1943

Rzeka czerwona (Red River) reż. Howard Hawks, USA 1948

15:10 do Yumy (3:10 toYuma) reż. Delmer Daves, USA 1957

Siedmiu wspaniałych (The Magnificent Seven) reż. John Sturges, USA 1960

Lemoniadowy Joe (Limonádový Joe aneb Koňská opera) reż. Oldřich Lipský, Czechosłowacja 1964

Mały wielki człowiek (Little Big Man) reż. Arthur Penn, USA 1970

Pat Garrett i Billy Kid (Pat Garrett and Billy the Kid) reż. Sam Peckinpah, USA 1973