• KUP BILET

Pod koniec 1965 roku młody litewski reżyser, Vytautas Žalakevičius, przybył do Moskwy ze swoim nowym filmem. Jego poprzednie dzieła cieszyły się dużą popularnością w artystycznych kręgach Związku Radzieckiego, dlatego oczekiwania były wysokie. Scenariusz Terror został wcześniej opublikowany, wiadomo było więc, że nowy film Žalakevičiusa będzie opowiadał o „leśnych braciach”, partyzantach antykomunistycznych działających na terenie Litwy i innych krajów nadbałtyckich podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu.

Na pierwszy rzut oka Nikt nie chciał umierać jest klasyczną radziecką produkcją. Komuniści i chłopi są dobrzy, a partyzanci źli. To opowieść o zemście synów sołtysa za jego śmierć z rąk oddziałów powstańczych. Jednak zastosowana konwencja westernu pozwoliła Žalakevičiusowi na ujawnienie prawdy o partyzantach, nawet jeśli uczynił to między wierszami.

Po projekcji filmu reżyserowi nakazano usunięcie pierwszej sceny, w której radzieckie czołgi wjeżdżają do litewskiej wioski. Pierwotny tytuł, Terror, również nie został zaakceptowany. Mimo to nadal z filmu jasno wynika, że winą za krwawą wojnę powinno się obarczyć rządzących, czyli komunistów.

At first viewing, No One Wanted to Die is a typical Soviet film, where the communists and peasants are good and the Forest Brothers are bad. The plot is about the revenge of the sons of a village chairman killed by guerrillas. But the film’s miracle is the choice to make it a Western, which allowed Žalakevičius to tell the truth about the Forest Brothers, even if he could not make the telling of such a truth too obvious.

When the director screened the film to his bosses, they ordered him to cut the first scene, where Soviet tanks roll into a Lithuanian village, and changed the title from Terror. The new title is a perfectly clear message to the audience, with country landscapes typical of westerns, brutal masculine protagonists, and a sharp contrast between the natural magic of the forest and the crushing village alleys. Watching this film, we feel the real cause of this bloody war are the new (communists) in power.

Opis festiwalowy

Sergey Lavrentyev / Rotterdam IFF

Katalog 11. MFF Nowe Horyzonty